W dniu 08.06.2025 o 12:12, Jacek pisze:

> No i OK, tak mniej więcej było. Pominąłeś jednak dobre 2000 lat historii
> Palestyny kiedy to odsetek Żydów w Palestynie był znacznie wyższy a
> nawet dominujący oraz pominąłeś okoliczności i przyczyny dla których
> odsetek Żydów w Palestynie spadał od czasów podboju Palestyny przez
> muzułmańskich Arabów oraz czasy islamskiego Imperium Ottomańskiego. Dla
> Żydów były to bardzo ciężkie czasy, byli drugą kategorią obywateli i nie
> ma co się dziwić że wyemigrowali. Wszyscy pozostali zaborcy, począwszy
> od Asyryjczyków a skończywszy na Rzymianach byli znacznie bardziej
> tolerancyjni. IMO to wyludnienie w ostatnich islamskich stuleciach
> raczej dla ciebie powinno być wskazówką że gnębiony naród tym bardziej
> zasługuje na naprawę krzywd.

Żydzi zamieszkujący w I wieku tereny dzisiejszego Izraela -- czyli
wówczas prowincję rzymską Judeę, Samarię i Galileę -- mieli typowy dla
ludów Bliskiego Wschodu wygląd semicki. Oznacza to, że ich karnacja była
oliwkowa do jasnobrązowej, z ciemnymi włosami (najczęściej brązowymi lub
czarnymi) i ciemnymi oczami. Ilu, spośród mieszkających w Europie Żydów
w XIX wieku miało taką karnację? Na siłę próbujesz dowieść coś, czego
nie da się.

Liczebność ludności żydowskiej na terenie dzisiejszego Izraela -- czyli w
historycznej Palestynie -- spadała stopniowo i znacząco na przestrzeni
niemal dwóch tysięcy lat, od I wieku n.e. do XIX wieku. Proces ten był
wynikiem serii katastrof politycznych, wypędzeń, represji i migracji,
które rozproszyły ludność żydowską po całym Imperium Rzymskim, a później
po świecie.

Żydzi w XIX wieku, to nie narodowość, a religia. Popatrz nawet na
dostępne w sieci zdjęcia z Izraela. Ilu tam Żydów o oliwkowej cerze? To
nie są, albo w niewielkim stopniu potomkowie tamtych Żydów. Oczywiście
możemy ubolewać nad wymordowaniem tych pierwotnych przez Rzymian,
Palestyńczyków i innych Muzułmanów, ale takie były czasy. Chrześcijanie
w Europie też mordowali osoby odmiennej wiary. Na terenach dzisiejszej
Polski istniały w średniowieczu różne plemiona i ludy o kulturze
pogańskiej, z których część została wyniszczona lub całkowicie zanikła,
głównie w wyniku oporu wobec chrystianizacji. Najbardziej znanym
przykładem są Prusowie -- lud bałtycki zamieszkujący ziemie między dolnym
Niemnem a dolną Wisłą. Prusowie przez wieki opierali się
chrześcijaństwu, co doprowadziło do rozpoczęcia w XIII wieku brutalnych
krucjat chrześcijańskich przeciwko nim, głównie prowadzonych przez Zakon
Krzyżacki. W wyniku wojen, masowych rzezi, germanizacji i przymusowej
chrystianizacji, Prusowie zostali fizycznie i kulturowo wyniszczeni, a
ich język i tożsamość całkowicie zanikły do końca XV wieku. Podobny los
spotkał inne ludy bałtyckie z pogranicza dzisiejszej Polski i Litwy, jak
Jaćwingowie, którzy również zginęli lub zostali rozproszeni w wyniku
ekspansji chrześcijańskich sił zbrojnych i kolonizacji. W znacznie
mniejszym stopniu zagrożone były pogańskie plemiona słowiańskie, takie
jak Pomorzanie czy Wieletowie, które częściowo zostały
schrystianizowane, a częściowo podporządkowane politycznie i kulturalnie
silniejszym sąsiadom, takim jak Polska czy Niemcy. Opór wobec
chrześcijaństwa był więc jednym z czynników, które doprowadziły do
upadku niektórych rdzennych ludów Europy Środkowej i Wschodniej, w tym
tych zamieszkujących tereny dzisiejszej Polski.

Jerozolima jest miejscem stanowiącym początek wielu religii, a chyba
wszystkich większych. Wszystkich wywodzących się ze Starego Testamentu.
Generalnie bez większego wysiłku dało by się uzasadnić powołanie na
terenach dzisiejszego Izraela dowolnego państwa wyznaniowego. Kilkaset
lat tam były państwa Chrześcijańskie. Jaćwingowie, lud bałtyjski
zamieszkujący w średniowieczu tereny dzisiejszej północno-wschodniej
Polski, zachodniej Białorusi i południowej Litwy, zostali niemal
całkowicie wyniszczeni w wyniku krucjat chrześcijańskich, zwłaszcza tych
prowadzonych przez Zakon Krzyżacki w XIII wieku. Choć ich język i
kultura uległy zagładzie, ślady ich obecności przetrwały w nazwach
miejscowości, takich jak Szurpiły czy Skomacko, oraz - w pewnym zakresie
- w genach lokalnej ludności. W XIX wieku około 30 000 osób na
Grodzieńszczyźnie miało jeszcze świadomość jaćwieskiego pochodzenia.
Współcześnie nie istnieje już żadna odrębna grupa etniczna Jaćwingów,
jednak niektórzy mieszkańcy Suwalszczyzny i okolic żartobliwie lub z
dumą identyfikują się jako ich potomkowie. Dziedzictwo Jaćwingów
przetrwało zatem głównie w pamięci historycznej, toponimii oraz - w
niewielkim i trudnym do oszacowania zakresie - w materiale genetycznym
lokalnej ludności. Jak oceniasz sens utworzenia im państwa na terenie
przesmyku suwalskiego?

--
(~) Robert Tomasik