Choroba pracownika a zawiadomienie pracodawcy

Przeczytaj także: 5,1 mln zwolnień lekarskich wpłynęło do ZUS w okresie I-II 2023

W praktyce pracownicy zawiadamiają pracodawcę, że przyczyną ich nieobecności w pracy jest choroba i jednocześnie doręczają zwolnienie lekarskie. W ocenie SN dla usprawiedliwienia nieobecności w pracy z powodu choroby w następstwie lekarskiego orzeczenia o niezdolności do jej wykonywania wystarczy zatem w zasadzie samo zawiadomienie pracodawcy o tym fakcie, a ewentualne doręczenie mu – na jego żądanie – odpowiedniego zaświadczenia jest tylko dowodem prawdziwości tego zawiadomienia (por. wyrok z 20.10.1998 r., I PKN 397/98, OSNAPiUS z 1999 r., Nr 23, poz. 747).

Pracownik powinien dostarczyć pracodawcy zwolnienie lekarskie, ale pracodawca nie może z powodu nieotrzymania we wspomnianym 2-dniowym terminie zaświadczenia lekarskiego:

• odmówić wypłaty wynagrodzenia chorobowego,
• uznać nieobecność za nieusprawiedliwioną.

Zaświadczenie lekarskie jest natomiast podstawą do wypłaty zasiłku chorobowego. Przy ustalaniu prawa do zasiłku jest ono dowodem stwierdzającym czasową niezdolność do pracy z powodu choroby.

Zaświadczenie lekarskie

Zaświadczenie lekarskie jest dowodem usprawiedliwiającym nieobecność w pracy. Jest także podstawą do przyznania i wypłaty zasiłku chorobowego (art. 53 ustawy z 25.6.1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa, Dz.U. Nr 60, poz. 636 ze zm.). Zaświadczenie lekarskie musi spełniać wymagania określone w dwóch aktach prawnych

• rozporządzeniu z 27.7.1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, wzoru zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarskiego wydanego w wyniku kontroli lekarza orzecznika ZUS (Dz.U. Nr 65, poz. 741 ze zm.),
• rozporządzeniu z 27.7.1999r. w sprawie określenia dowodów stanowiących podstawę przyznania i wypłaty zasiłków z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz.U. Nr 65, poz. 742 ze zm.).

Uprawnieni do wystawienia zaświadczenia są: lekarze, lekarze dentyści (z wyjątkiem lekarzy odbywających staż podyplomowy), starsi felczerzy lub felczerzy.

Termin zwolnienia lekarskiego

Zaświadczenie wystawia się na okres, w którym pracownik ze względu na stan zdrowia powinien wstrzymać się od pracy, jednak nie dłuższy niż do dnia, w którym niezbędne jest przeprowadzenie ponownego badania stanu zdrowia ubezpieczonego.

Pierwszy dzień zwolnienia z reguły pokrywa się z dniem badania pracownika. Można jednak wystawić zwolnienie za okres poprzedzający badanie ale nie dłuższy niż 3 dni i pod warunkiem, że wyniki badania niewątpliwie wskazują na niewątpliwą niezdolność do pracy w tym okresie (§ 3 rozporządzenia MPiPS z 27.7.1999 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu wystawiania zaświadczeń lekarskich, wzoru zaświadczenia lekarskiego i zaświadczenia lekarskiego wydanego w wyniku kontroli lekarza orzecznika ZUS (Dz.U. Nr 65, poz. 741 ze zm.). Zaświadczenie lekarskie może być także wystawione na okres rozpoczynający się po dniu badania, nie później jednak niż czwartego dnia po dniu badania, jeżeli:

• bezpośrednio po dniu badania przypadają dni wolne od pracy,
• badanie jest przeprowadzane w okresie wcześniej orzeczonej niezdolności do pracy.

Jest to rozwiązanie na korzyść pracownika, ponieważ wynagrodzenie chorobowe (co do zasady 80%) naliczane jest dopiero od dnia następującego po dniach wolnych od pracy.