Kiedy pracownikowi można obniżyć wynagrodzenie za pracę?

Przeczytaj także: Wadliwa praca a prawo do wynagrodzenia

Wynagrodzenie jest podstawowym i najważniejszym finansowym obowiązkiem pracodawcy w stosunku do zatrudnionych pracowników. Wynagrodzenie za pracę jest obligatoryjne o charakterze przysparzająco - majątkowym, które zgodnie z art. 78 § 1 Kodeksu pracy powinno być tak ustalone, aby odpowiadało w szczególności:

• rodzajowi wykonywanej pracy,
• kwalifikacjom pracownika wymaganym do wykonywania danej pracy,
• ilości świadczonej pracy,
• jakości świadczonej pracy.

Nawiązanie stosunku pracy prowadzi do powstania dwóch obszarów. Pierwszy obszar zobowiązania dotyczy pracownika, który przez nawiązanie stosunku pracy zobowiązuje się do wykonania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem. Drugi dotyczy pracodawcy, który nawiązując stosunek pracy z pracownikiem zobowiązuje się do jego zatrudnienia oraz wypłacania mu wynagrodzenia z tego tytułu.

Zawierając umowę o pracę, strony muszą uzgodnić określony rozmiar, formę i inne szczegóły dotyczące warunków zatrudnienia (mówi o tym art. 29 Kodeksu Pracy). W ramach umowy tej pracownik zobowiązuje się wykonywać pracę sumiennie i starannie oraz stosować się do zaleceń pracodawcy (art. 100 Kodeksu Pracy), pracodawca zaś zobowiązuje się wypłacać wynagrodzenie w wysokości przewidzianej w umowie o pracę nie niższe jednak od minimalnego wynagrodzenia lub odpowiedniej jego części stosownie do wymiaru zatrudnienia. (Art. 94 K.P.)

Od wynagrodzenia za pracę w różnych jego składnikach i odmianach odróżnić trzeba:

• inne świadczenia związane z pracą nie będące wynagrodzeniem za pracę, np. świadczenia socjalne,
• świadczenia odszkodowawcze, które mają za zadanie wyrównać szkodę na osobie lub w mieniu pracownika, np. odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę,
• świadczenia kompensacyjne mające na celu zrekompensować pracownikowi wydatki poniesione w czasie trwania stosunku pracy, które obciążają pracodawcę np. należności z tytułu kosztów podróży służbowej.

Warunki wynagradzania za pracę oraz przyznawanie innych świadczeń związanych z pracą należy do zakresu zadań polityki personalnej przedsiębiorstwa. W zależności od formy prawno-organizacyjnej firmy, wielkości i struktury zatrudnienia oraz branży, w której działa podmiot gospodarczy, pracodawca ustala wysokość przyznawanych pracownikom stawek wynagrodzenia za pracę określonego rodzaju lub na określonym stanowisku.