UDZIELENIE CZASU WOLNEGO BEZ WNIOSKU PRACOWNIKA

Udzielając czasu wolnego za godziny nadliczbowe bez wniosku pracownika, musisz oddać czas wolny w wymiarze o połowę wyższym niż liczba przepracowanych nadgodzin (czyli 1,5 godziny wolnej za 1 godzinę nadliczbową). Poza tym rekompensata bez wniosku pracownika musi zostać zrealizowana tylko i wyłącznie w tym okresie rozliczeniowym, w którym powstały godziny nadliczbowe.

Przykład:
Pracownik przepracował w sierpniu 8 godzin nadliczbowych. W firmie przyjęto miesięczny okres rozliczeniowy. Postanowiono oddać pracownikowi czas wolny bez jego wniosku w tej sprawie. Należy zmniejszyć pracownikowi kwietniowy wymiar czasu pracy o 12 godzin (8 + połowa, czyli 4). Taka rekompensata nie może jednak spowodować obniżenia wynagrodzenia.

W przypadku gdy godziny nadliczbowe powstały na tyle późno, że nie ma możliwości odebrania dnia wolnego w danym okresie rozliczeniowym, a pracownik nie składa wniosku o odbiór nadgodzin, pozostaje Ci jedynie wypłata wynagrodzenia wraz z dodatkiem.

Przykład:
Pracownik musiał w piątek zostać w pracy o 5 godzin dłużej. W niedzielę wypada ostatni dzień okresu rozliczeniowego, a pracownik ma wolne soboty i niedziele. W związku z tym w danym okresie rozliczeniowym pracodawca nie może już polecić pracownikowi odebrania czasu wolnego za nadgodziny. Podobna sytuacja wystąpi, jeśli pracownik zachoruje i będzie na zwolnieniu aż do końca okresu rozliczeniowego.

MIESZANE METODY REKOMPENSOWANIA NADGODZIN

Nie ma przeszkód, aby pracownik złożył wniosek o rekompensatę czasem wolnym jedynie kilku godzin, które przepracował nadliczbowo. Natomiast reszta czasu wolnego może zostać udzielona bez jego wniosku, w wymiarze o połowę większym niż pozostała liczba godzin nadliczbowych.
Nie ma również przeszkód, aby na wniosek pracownika zrekompensować czasem wolnym kilka godzin nadliczbowych, a za pozostałe wypłacić wynagrodzenie ze stosownym dodatkiem.

Przykład:
Pracownik przepracował 17 godzin nadliczbowych z powodu przekroczenia dobowej normy czasu pracy w lipcu. Okres rozliczeniowy obowiązujący w zakładzie trwa do końca września. Złożył wniosek o zrekompensowanie pracy nadliczbowej czasem wolnym w wymiarze 8 godzin w grudniu.

Pracodawca zaakceptował wniosek. Pozostałą część godzin (czyli 9) zrekompensował natomiast bez wniosku pracownika, w wymiarze (9 + 4,5), czyli 13,5 godziny.

WYNAGRODZENIE ZA CZAS WOLNY UDZIELONY W ZAMIAN ZA PRACĘ W GODZINACH NADLICZBOWYCH

Rekompensowanie pracy w godzinach nadliczbowych czasem wolnym zwalnia Cię z obowiązku płacenia dodatków. Również za czas wolny udzielony w zamian za pracę w godzinach nadliczbowych na swój wniosek pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia.

Przykład:
Pracownik przepracował w maju 15 godzin nadliczbowych i złożył wniosek o ich rekompensatę czasem wolnym w sierpniu. Wynagradzany jest stawką godzinową.

W maju, zgodnie z zasadą wynagradzania za pracę wykonaną, ma prawo do normalnego wynagrodzenia za pełną liczbę przepracowanych godzin (włącznie z 15 godzinami nadliczbowymi). W sierpniu jego wynagrodzenie będzie również odpowiadało liczbie przepracowanych godzin (czyli pracownik nie otrzyma wówczas wynagrodzenia za 15 godzin czasu wolnego).

Podobnie będzie wyglądało ustalenie wynagrodzenia za pracę w sytuacji, gdy rekompensata za pracę w godzinach nadliczbowych czasem wolnym odbywa się bez wniosku pracownika w proporcji 1 godzina nadliczbowa - 1,5 godziny czasu wolnego. Jedyną różnicą jest konieczność ustalenia wynagrodzenia za pracę, również za pół godziny w zwiększonej proporcji. Taka rekompensata nie może pomniejszać pracownikowi wynagrodzenia za pracę.