eGospodarka.pl

eGospodarka.plPrawoPrawo dla biznesu › Organizacja zbiórki publicznej. Jak zrobić to legalnie?

Organizacja zbiórki publicznej. Jak zrobić to legalnie?

2022-06-26 00:30

Organizacja zbiórki publicznej. Jak zrobić to legalnie?

Jak zorganizować zbiórkę publiczną? © Filip Olejowski - Fotolia.com

Częstą praktyką wśród przedsiębiorców jest organizacja charytatywnej pomocy materialnej. Dotyczy to nie tylko wsparcia dla uchodźców w związku z wojną na Ukrainie, ale również pomocy dla współpracowników, ich rodzin, czy innych, potrzebujących osób. Organizacja zbiórek jest jedną z popularnych form wpisywania się w zasady społecznej odpowiedzialności biznesu. Jednocześnie każde takie przedsięwzięcie wymaga dopełnienia pewnych formalności.

Przeczytaj także: Jak zorganizować zbiórkę publiczną?

Zbiórka publiczna – czym jest i kto może ją zorganizować?


Warto podkreślić, że organizacja zbiórek publicznych została uregulowana w odrębnym akcie prawnym, czyli ustawie z 14 marca 2014 roku o zasadach prowadzenia zbiórek publicznych. Według niej, zbiórka publiczna polega na zbieraniu ofiar w gotówce lub w naturze w miejscu publicznym na wskazany, zgodny z prawem cel, który pozostaje w sferze zadań publicznych, a także na cele religijne.

W praktyce wiele trudności przysparza zdefiniowanie miejsca publicznego. Trzeba jednak zaznaczyć, że problem ten dotyczy nie tylko ustawy o zbiórkach publicznych, ale również kilku innych gałęzi prawa. W rezultacie definicja miejsca publicznego stała się przedmiotem kilku orzeczeń Sądu Najwyższego. Z kolei na gruncie ustawy o zbiórkach publicznych definicja ta została uregulowana wprost: miejscem publicznym można określić strefy ogólnodostępne, zwłaszcza ulice, place, parki i cmentarze.

fot. Filip Olejowski - Fotolia.com

Jak zorganizować zbiórkę publiczną?

Zbiórka publiczna polega na zbieraniu ofiar w gotówce lub w naturze w miejscu publicznym na wskazany, zgodny z prawem cel, który pozostaje w sferze zadań publicznych, a także na cele religijne.


Co istotne, zbiórka publiczna może zostać zorganizowana wyłącznie przez konkretne rodzaje podmiotów. Są to:
  • organizacje pozarządowe w rozumieniu art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie;
  • podmioty, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie;
  • komitety społeczne powołane w celu przeprowadzenia zbiórki publicznej.

Sankcje i formalności związane ze zbiórkami publicznymi


Podstawowy obowiązek nałożony na organizatora to zgłoszenie zbiórki. Należy zrobić to za pośrednictwem wskazanego systemu teleinformatycznego. W zgłoszeniu muszą znaleźć się informacje dotyczące zbiórki, czyli miejsce jej prowadzenia, dane organizatora, czas i cel prowadzenia zbiórki. Informacja o zgłoszeniu zbiórki publicznej zamieszcza się na portalu zbiórek publicznych po weryfikacji poprawności wypełnienia obowiązkowych pól zgłoszenia.

Nie jest to zawarte wprost w przepisach, jednak w przypadku zbiórki publicznej, zwłaszcza prowadzonej w zakładzie pracy lub takiej o większym zasięgu, warto przygotować regulamin zbiórki. Zgłoszenie następuje w formie elektronicznej, jednak najważniejsze informacje o zbiórce warto zebrać w postaci papierowej i wywiesić w widocznym miejscu.

Poza tym po zakończeniu zbiórki publicznej organizator jest zobligowany do spełnienia obowiązków sprawozdawczości. Chodzi tutaj o sporządzenie sprawozdań:
  • Z przeprowadzonej zbiórki publicznej, które należy sporządzić i przesłać do 30 dni od zakończenia zbiórki. Ten typ sprawozdania obejmuje udzielenie informacji o rodzaju i wartości zebranych dóbr;
  • Ze sposobu rozdysponowania zebranych dóbr. Zgodnie z nazwą, ten typ sprawozdania obejmuje raport ze sposobu przeznaczenia zebranych środków. Termin, w którym należy spełnić ten obowiązek, zależy od kilku zmiennych i może być wskazany indywidualnie.

Jeśli będziemy prowadzić zbiórkę publiczną bez obowiązkowych zgłoszeń, grozi nam kara grzywny. Co więcej, karze grzywny podlega również podżeganie i pomocnictwo, z kolei sąd w szczególnych przypadkach może orzec przepadek rzeczy, które są przedmiotem zbiórki. Kara za niedopełnienie formalności może być więc dotkliwa. Z tego względu warto zadbać o dopełnienie wszelkich formalności i obowiązków spoczywających na organizatorze zbiórki publicznej.

Czy wszystkie zbiórki to zbiórki publiczne?


Po zapoznaniu się z informacjami z poprzedniego akapitu, można mieć pewne obawy przed formalnościami i ewentualnymi sankcjami przy organizacji zbiórki. Jeżeli pojawią się jakiekolwiek wątpliwości w tym zakresie, warto skorzystać z porady prawnej. Trzeba bowiem podkreślić, że nie każda zbiórka jest zbiórką publiczną – dlatego nie dla każdej zbiórki publicznej stosuje się wskazane wyżej obowiązki i regulacje.

Według definicji mianem zbiórki publicznej nie można określić zbierania środków w miejscu, które nie jest miejscem publicznym. Będzie to przykładowo miejsce w zakładzie pracy bez dostępu ze strony osób trzecich. Poza tym zbiórką publiczną nie jest zbieranie środków w drodze przelewu czy crowdfundingu.

Zgodnie z ustawą o przeprowadzaniu zbiórek publicznych, wyróżniamy kilka sytuacji, do których nie stosuje się jej przepisów. Chodzi o zbiórki:
  • na cele religijne, na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą, naukową, oświatową i wychowawczą oraz na utrzymanie duchownych i członków zakonów, gdy odbywa się w obrębie terenów kościelnych, kaplic oraz w miejscach i okolicznościach zwyczajowo przyjętych w danej okolicy i w sposób tradycyjnie ustalony;
  • w drodze loterii pieniężnych i fantowych;
  • wśród grona osób znajomych osobiście przeprowadzającym zbiórkę;
  • wśród młodzieży szkolnej na terenach szkolnych, odbywające się na podstawie pozwolenia władz szkolnych;
  • w ramach zbiórek koleżeńskich odbywających się w lokalu urzędu publicznego na podstawie pozwolenia kierownika urzędu lub w innym zakładzie pracy.

Problemy praktyczne przy zbiórkach w zakładach pracy


Przeprowadzenie zbiórki w zakładzie pracy jest jedną z tych kwestii, które przez swoją specyfikę mogą powodować problemy praktyczne. Otóż gdy taka zbiórka będzie kierowana do nieograniczonej liczby osób, w tym klientów, współpracowników i dostawców, może okazać się zbiórką publiczną. Wtedy w jej przypadku będzie trzeba przestrzegać zasad wskazanych powyżej.

Oprócz tego, gdy konkretna zbiórka będzie zbiórką publiczną, należy zadbać o prawidłowe wypełnienie zgłoszenia w systemie, a następnie monitorować jego status. Jeśli zgłoszenie będzie miało braki, organ zobowiąże organizatora do ich uzupełnienia. Z kolei gdy organizator nie udzieli na odpowiedzi na wezwanie, zgłoszenie będzie pozostawione bez rozpatrzenia.

Jeżeli zbiórka nie polega na zbieraniu gotówki lub ofiar w naturze, a zamiast tego np. na gromadzeniu wpłat na wskazany rachunek bankowy udostępniony pracownikom, nie można określić jej mianem zbiórki publicznej. Taka forma przysparza więc zdecydowanie najmniej problemów.

Kamila Wasilewska

Przeczytaj także

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć jednostkę ZUS.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo: