eGospodarka.pl

eGospodarka.plPrawoPrawo gospodarcze › Czy możliwe jest zaskarżenie uchwały rady nadzorczej?

Czy możliwe jest zaskarżenie uchwały rady nadzorczej?

2012-06-19 00:20

Czy możliwe jest zaskarżenie uchwały rady nadzorczej?

Czy możliwe jest zaskarżenie uchwały rady nadzorczej? © Corgarashu - Fotolia.com

Prawo akcjonariusza do podważania uchwał walnego zgromadzenia spółki w świetle regulacji kodeksu spółek handlowych nie budzi żadnych wątpliwości. Taki przywilej przyznaje mu bezpośrednio przepis art. 422 - 425 kodeksu spółek handlowych. Przytoczony przepis wskazuje, iż akcjonariusz posiada prawo do wytoczenia przeciwko spółce powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia sprzecznej z ustawą.
Przywilej przeprowadzenia kontroli w tym zakresie przysługuje jednak m.in. wyłącznie takiemu akcjonariuszowi, który głosował przeciwko uchwale, a po jej powzięciu zażądał zaprotokołowania podniesionego przez siebie sprzeciwu. Tego typu ochrona nie została przez ustawodawcę ustanowiona w zakresie skarżenia uchwał podejmowanych przez pozostałe organy, tj. radę nadzorczą, czy zarząd. Kodeks spółek handlowych nie zawiera w swojej treści rozwiązań pozwalających na skuteczne kwestionowanie przez akcjonariuszy uchwał tych organów. Pamiętać należy, że mogą to być decyzję niezwykle istotne z punktu widzenia akcjonariusza – np. w sytuacji, w której zgodnie ze statutem rada nadzorcza wyraża zgodę na zbycie akcji, podjęcie przez radę nadzorczą decyzji odmownej uniemożliwia wówczas akcjonariuszowi zbycie akcji. Co wówczas?

Czy możliwe jest skarżenie uchwał rady nadzorczej?

Kwestii zasadności przyznania akcjonariuszom uprawnienia do skarżenia uchwał rady nadzorczej od lat była problematyczna i była przedmiotem sporów doktrynalnych. W tym zakresie orzecznictwo wypracowało trzy rozwiązania.

Według pierwszego – skrajnego -poglądu, wobec braku regulacji w zakresie zaskarżania uchwał organów nadzoru, akcjonariusz nie ma prawa do podważenia uchwały rady nadzorczej. W taki sposób wypowiedział się Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 1 września 1993 roku w sprawie o sygn. akt: III CZP 114/93, w którym stwierdził, iż „uchwały rady nadzorczej o odwołaniu i powołaniu członków zarządu jednoosobowej spółki akcyjnej Skarbu Państwa nie mogą być zaskarżone w drodze powództwa”.

fot. Corgarashu - Fotolia.com

Czy możliwe jest zaskarżenie uchwały rady nadzorczej?

akcjonariusz posiada prawo do wytoczenia przeciwko spółce powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały walnego zgromadzenia sprzecznej z ustawą

Rozwiązanie takie, wobec jego doniosłości prawnej, mogłoby jednak okazać się krzywdzące i mogłoby godzić w bezpieczeństwo obrotu. Wypracowano więc rozwiązania pozwalające na wniesienie takiej skargi. Jedna grupa komentatorów upatrywała takiej podstawy w analogii do przepisów regulujących zasady podważania uchwał walnego zgromadzenia, druga zaś krytykując to stanowisko, w swoich badaniach wyszła poza ramy kodeksu spółek handlowych docierając na płaszczyznę szeroko pojętego prawa cywilnego.

Pierwsze ze wskazanych rozwiązań należy uznać, co do zasady, przez wzgląd na systematykę regulacji kodeksu spółek handlowych, za niezasadne. Krytyka wskazywała, iż nieakceptowalne jest odwoływanie się do przepisów art. 422 – 425 kodeksu spółek handlowych, bowiem wskazane przepisy należą do regulacji o charakterze szczególnym, co sprawia, że nie mogą być w sposób dowolny stosowane do uchwał innych organów, w tym rady nadzorczej spółki.

Jednak za takim rozwiązaniem opowiedział się jeszcze przed trzema laty Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 20 stycznia 2009 roku w sprawie o sygnaturze akt: II CSK 419/08, w którym stwierdził, że w takiej sytuacji „w drodze analogii ma zastosowanie unormowanie art. 249-252 KSH dotyczące zaskarżania uchwał zgromadzenia wspólników, gdyż ratio legis zaskarżania tych uchwał przez odwołanych członków organów spółki jest analogiczne do zaskarżania przez takich członków uchwał rady. Jest nią ochrona stabilności stosunków spółki oraz zapewnienie bezpieczeństwa obrotu, do czego prowadzi eliminacja podmiotowo nieograniczonej dopuszczalności zaskarżania uchwał”. Świadczy to o nie marginalnym znaczeniu przytoczonej teorii.

Pozostała część wskazywała jednak, iż brak podstaw zaskarżania uchwał rady nadzorczej w granicach kodeksu spółek handlowych nie świadczy o niewzruszalności tych rozstrzygnięć, a wyłącznie o konieczności poszukiwania ich, w obrębie innych ustaw. Postawy dla tak ukształtowanego stanowiska poszukuje się w przepisie art. 2 kodeksu spółek handlowych, w świetle którego w sprawach nieuregulowanych w kodeksie stosuje przepisy kodeksu cywilnego. Oznacza to, że oceny nieważności uchwał rady nadzorczej dokonywać można w oparciu o regulację art. 58 § 1 i § 2 kodeksu cywilnego. Na tej podstawie przyjmuje się, że za nieważną można uznać uchwałę rady nadzorczej zarówno wówczas, gdy jest ona sprzeczna z ustawą, jak również, gdy ma ona na celu obejście ustawy oraz gdy jest sprzeczna z zasadami współżycia społecznego (tak Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 18 lutego 2010 roku w sprawie o sygnaturze akt: CSK 449/09).

 

1 2

następna

oprac. : eGospodarka.pl

Oceń

0 0

Podziel się

Poleć na Wykopie Poleć w Google+

Poleć artykuł znajomemu Wydrukuj

Skomentuj artykuł Opcja dostępna dla zalogowanych użytkowników - ZALOGUJ SIĘ / ZAREJESTRUJ SIĘ

Komentarze (0)

DODAJ SWÓJ KOMENTARZ

REKLAMA

Eksperci egospodarka.pl

1 1 1

Wpisz nazwę miasta, dla którego chcesz znaleźć jednostkę ZUS.

Wzory dokumentów

Bezpłatne wzory dokumentów i formularzy.
Wyszukaj i pobierz za darmo:

Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Prywatności. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce.