…i wyżej

Organizując prace wykonywane na rusztowaniach na wysokości wynoszącej ponad 2 m od otaczającego poziomu podłogi lub terenu zewnętrznego oraz na podestach ruchomych wiszących, pracodawca powinien przykładać szczególną wagę do (§ 109 pkt 1 rozporządzenia):

• zapewnienia bezpieczeństwa przy komunikacji pionowej i dojścia do stanowiska pracy,
• zagwarantowania stabilności rusztowań oraz odpowiedniej ich wytrzymałości na przewidywane obciążenia,

Przed rozpoczęciem użytkowania rusztowania konieczne jest również dokonanie odbioru technicznego w trybie przewidzianym w odrębnych przepisach. Ponadto nie można zapominać, że rusztowania i wiszące podesty ruchome powinny czynić zadość wymaganiom określonym odpowiednio tak w odrębnych przepisach, jak i w Polskich Normach.

Słupy, maszty itp.

Przedsięwzięcie wyjątkowych środków ostrożności wskazane jest także przy pracach na słupach, masztach, konstrukcjach wieżowych, kominach, konstrukcjach budowlanych bez stropów, a także przy ustawianiu lub rozbiórce rusztowań. Tu pracodawca jest zobowiązany do (§ 110 ust. 1 rozporządzenia):

• kontroli stanu technicznego konstrukcji lub urządzeń jeszcze przed rozpoczęciem prac; chodzi tu w szczególności o sprawdzenie ich stabilności, wytrzymałości na przewidywane obciążenie oraz zabezpieczenie przed nieprzewidywaną zmianą położenia, a także o stan techniczny stałych elementów konstrukcji lub urządzeń mających służyć do mocowania linek bezpieczeństwa,
• zapewnienia zatrudnionym odpowiedniego do rodzaju wykonywanych prac sprzętu chroniącego przed upadkiem z wysokości, tj.: szelek bezpieczeństwa z linką bezpieczeństwa przymocowaną do stałych elementów konstrukcji, szelek bezpieczeństwa z pasem biodrowym (służących do prac w podparciu - na słupach, masztach itp.) oraz hełmów ochronnych.

Wyżej określone wymagania dotyczą również prac wykonywanych na galeriach, pomostach, podestach i innych podwyższeniach, jeżeli rodzaj pracy wymaga od pracownika wychylenia się poza balustradę lub obrys urządzenia, na którym stoi, albo przyjmowania innej wymuszonej pozycji ciała grożącej upadkiem z wysokości. Co więcej, respektowanie ich jest konieczne także w przypadku prac na drabinach i klamrach na wysokości powyżej 2 m nad poziomem terenu zewnętrznego lub podłogi.

Nadzór i instruktaż

Warto także przypomnieć, że na barkach szefa zatrudniającego osoby wykonujące prace na wysokościach spoczywa także zapewnienie, aby (§ 81 rozporządzenia):

• prace te były bezpośrednio nadzorowane przez wyznaczone w tym celu osoby,
• załoga została wyposażona w odpowiednie środki zabezpieczające,
• pracownicy odbyli instruktaż obejmujący w szczególności informacje dotyczące: imiennego podziału pracy, kolejności wykonywania działań oraz wymagań w zakresie bhp przy poszczególnych czynnościach,
• dostęp do miejsc wykonywania prac miały jedynie osoby upoważnione i odpowiednio poinstruowane.

Odpowiedzialność pracodawcy

Konsekwencje naruszenia omawianych tu przepisów mogą być dość dotkliwe. Stosownie bowiem do art. 283 § 1 K.p., każda osoba odpowiedzialna za stan bezpieczeństwa i higieny pracy w zakładzie pracy (pracodawca, osoba działająca w jego imieniu, pracownik służby bhp) albo osoba kierująca pracownikami lub innymi osobami fizycznymi (np. brygadzista), która nie przestrzega przepisów lub zasad bhp, podlega karze grzywny w wysokości od 1000 do nawet 30 000 zł.