Warto podkreślić, że to zawsze pracodawca ponosi odpowiedzialność za stan bhp w zakładzie pracy (art. 207 § 1 KP). Z obowiązku tego nie zwalnia go powierzenie spraw bhp innej osobie. Jeśli nastąpiło naruszenie przepisów lub zasad bhp, pracodawca nie może uwolnić się od odpowiedzialności twierdząc, że winę za to ponosi osoba trzecia.

Podstawowe obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy zapisano w art. 207 § 2 KP W myśl tego przepisu pracodawca powinien:

• organizować pracę w sposób zapewniający bezpieczne i higieniczne warunki pracy,
• zapewniać przestrzeganie w zakładzie pracy przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,
• wydawać polecenia usunięcia uchybień w tym zakresie oraz kontrolować wykonanie tych poleceń,
• zapewniać wykonanie nakazów, wystąpień, decyzji i zarządzeń wydawanych przez organy nadzoru nad warunkami pracy,
• zapewniać wykonanie zaleceń społecznego inspektora pracy.

Obowiązek pracodawcy dotyczący zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy odnosi się nie tylko do pracowników, ale obejmuje także wszystkie osoby wykonujące pracę na innej podstawie niż stosunek pracy (np. umowy zlecenia, umowy o dzieło) w zakładzie pracy lub w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę oraz wobec studentów i uczniów niebędących jego pracownikami, ale odbywających zajęcia na terenie zakładu (art. 304 § 1 i 2 KP).

Obowiązki w zakresie szkoleń

Pracodawca nie może dopuścić pracownika do pracy, do której wykonywania nie posiada on dostatecznej znajomości przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy (art. 2373 § 1 KP). Z powyższego wynika obowiązek:

• przeszkolenia pracownika w zakresie bhp przed dopuszczeniem go do pracy,
• prowadzenia szkoleń okresowych.

Wspomnieć w tym miejscu należy, że szkolenia w zakresie bhp odbywają się w czasie pracy i na koszt pracodawcy (art. 2373 § 2 i 3 KP).

Obowiązki w zakresie profilaktycznej ochrony zdrowia

W ramach profilaktycznej ochrony zdrowia wymaga się przeprowadzenia badań lekarskich wstępnych, okresowych i kontrolnych. Podkreślmy, że pracodawca nie może dopuścić do pracy pracownika bez aktualnego orzeczenia lekarskiego stwierdzającego brak przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku (art. 229 § 4 KP). Zwracamy uwagę, że żadne specjalne badania lekarskie nie zastępują orzeczenia o braku przeciwwskazań do pracy na określonym stanowisku pracy.

PRZYKŁAD:

Jeśli pracownik ma aktualne badania niezbędne ze względów sanitarno-epidemiologicznych do zatrudnienia na stanowisku kucharza, to nie zwalnia go to z odbycia badań wstępnych i uzyskania orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań do pracy na tym stanowisku. Podobnie, jak ma to miejsce w przypadku szkoleń, okresowe i kontrolne badania lekarskie przeprowadza się w miarę możliwości w godzinach pracy i na koszt pracodawcy.